Familiezit · Beeckerwerth
Haus Knipp
Haus Knipp was vanaf de dertiende eeuw de markantste eigen familiezit van de Stecke aan de Rijn — beter te omschrijven als familiezit of Burgsitz dan als een bewezen “stamkasteel” vanaf het ontstaan van het geslacht.
Een burcht aan een veranderende Rijn
Haus Knipp lag bij het verdwenen Halen en later op of bij een door de Rijn gevormde landtong of zandbank. De precieze ontstaansdatum verschilt per bron. De stad Duisburg noemt 1268; een historische publicatie uit het Thyssen-archief zegt dat een oorkonde van 1292 aantoont dat de burcht toen al langere tijd bestond. Daarom is “in de tweede helft van de dertiende eeuw, uiterlijk 1292 aantoonbaar” de veiligste formulering.
Stecke als heren van Beeck
De stad Duisburg beschrijft de Stecke sinds de dertiende eeuw als de plaatselijke gerechtelijke instantie. Een oudere regionale studie gaat nog verder en spreekt voor de dertiende en veertiende eeuw van een vorm van lokale landsheerlijke macht in het Beeckse gebied. Haus Knipp functioneerde als versterkte basis van die machtspositie.
Van familiezit naar landsheerlijk bezit
In 1405 probeerde Johann Stecke, zoon van Wolter Stecke van Beeck, Haus Knipp aan hertog Rainald van Jülich en Geldern over te dragen, maar de Kleefse leenheer verzette zich. Dit was niet Johann Stecke van de Steckenburg, die in dezelfde periode eveneens in de bronnen voorkomt. In 1428 kwam de heerlijkheid Knipp definitief in handen van de landsheer van Kleef.
Water, verwoesting en herbouw
Door veranderingen in de Rijnloop raakte het oorspronkelijke huis steeds kwetsbaarder. In 1571 werd het door hoogwater volledig verwoest. In 1620 werd verder landinwaarts een nieuw Haus Knipp gebouwd. Ook dat gebouw verdween uiteindelijk: in 1939 werd het voor de verhoging van de Rijndijk afgebroken.
Bronnen
- Stadt Duisburg, Gestaltungsfibel Siedlung Beeckerwerth, historische ontwikkeling.
- Unsere ATH, september 1964, artikel Burg und Haus Knipp, Thyssen-archief.
- Duitse Wikipedia, Haus Knipp.