Pepijn III de Korte

Pepijn III de Korte maakte in 751 de overstap van hofmeier en feitelijk machthebber naar koning van de Franken. Zijn regering markeerde de formele vestiging van het Karolingische koningschap.

Sfeerbeeld vroegmiddeleeuwse Frankische omgeving
Biografie · Pippiniden en Arnulfingen

Genealogische status. De stamreeks naar Richard Goossens wordt automatisch vanuit de afzonderlijk beoordeelde ouder-kindrelaties getoond. Een route is geen ononderbroken bewezen afstamming; met name Begga → Pepijn II is een aannemelijke, maar niet bewezen reconstructie.

Van hofmeier tot koning

Als zoon van Karel Martel en Chrotrud erfde Pepijn in 741 samen met zijn broer Karloman de Frankische feitelijke macht. De afstammingslijn naar Karel de Grote is op dit deel van de stamboom veel beter te documenteren dan bij de zevende-eeuwse generaties.

751: de troonswisseling

Na politieke en kerkelijke voorbereiding werd de laatste regerende Merovingische koning Childerik III afgezet. Pepijn liet zich tot koning verheffen. De handeling creëerde een nieuwe vorm van dynastieke legitimiteit: zijn macht werd niet alleen daadwerkelijk uitgeoefend, maar kreeg nu ook de koningstitel.

Paus en Frankenrijk

In 754 zalfde paus Stefanus II Pepijn en zijn zonen in Saint-Denis. De overeenkomst tussen Karolingisch hof en pausdom kreeg grote gevolgen in Italië; Pepijn voerde campagnes tegen de Longobarden en ondersteunde de positie van de paus.

Bertrada en de erfenis

Pepijn huwde rond 744 Bertrada , dochter van Charibert van Laon. Hun zonen Karel en Karloman kregen in 768 elk een deel van het rijk. Karlomans vroege dood in 771 maakte Karel vervolgens tot alleenheerser over het Frankische koninkrijk.

Ouderschap van Karel de Grote: toets aan de bronnen

De hofbiograaf Einhard spreekt in § 2 van zijn Vita Karoli Magni expliciet over Pepijn als vader van Karel. De Annales regni Francorum noteren bovendien bij 754 dat de paus behalve Pepijn diens zonen Karel en Carloman zalfde. Daarmee staat de filiatie Pepijn III → Karel volgens de strenge websitecriteria op B (bewezen). Dat oordeel geldt voor precies deze ouder-kindverbinding, niet voor alle generaties die later op Karel volgen.

Bewijsstatus

De ouder-kindrelatie Pepijn III → Karel de Grote: B (bewezen). Einhard noemt Pepijn uitdrukkelijk Karels vader (Vita Karoli Magni, § 2); de Annales regni Francorum melden in 754 expliciet Karels en Carlomans afstamming van Pepijn. De ouderrelaties van Pepijn zelf en zijn partnerrelatie hebben elk een afzonderlijke beoordeling in de Evidence Layer. De route van Karel naar Richard Goossens is daarmee nog niet aangetoond.

Belangrijkste momenten

741 Hofmeier naast zijn broer Karloman
751 Koningschap na afzetting Childerik III
754 Pauselijke zalving in Saint-Denis
768 Overlijden; verdeling onder twee zonen

Bronnen en literatuur

← Alle biografieën · Bronkritisch onderzoek · Stamboom