HOMMERSUM EN KESSEL · 1759–1854

Joannes Henricus (Hendrik) van de Loo

Geboren en gedoopt te Hommersum · gehuwd met Anna Maria Elisabeth Jansen · bouwman in de Niersvallei · schakel naar de familie Van Well

Joannes Henricus van de Loo werd op 12 maart 1759 geboren en diezelfde dag gedoopt te Hommersum. Hij was een zoon van Wilhelmus (Willem) van de Loe en Maria Hoenselaers. In het dagelijks leven gebruikte hij de naam Hendrik; ook in een bewaard gebleven handtekening komt hij volgens de familiehistorische documentatie als "Hendrik van de loo" voor. Daarom wordt hij hieronder consequent Hendrik genoemd.1

Hendrik leefde 95 jaar. Daarmee overspant zijn leven een uitzonderlijk lange periode: van de laatste decennia van het ancien régime, via de Franse en Napoleontische tijd, tot diep in de negentiende eeuw.

Jeugd in Viller en Hommersum

Hendrik groeide op in de omgeving van de Kreithof in Viller bij Hommersum. Zijn grootvader Johannes (Jan) van de Loe was in de achttiende eeuw met deze hof verbonden geraakt. De familie leefde hier in een grensgebied waarin Kessel, Hommersum en Ottersum dicht bij elkaar lagen en waarin familie- en kerkelijke relaties zich aan beide zijden van de huidige Nederlands-Duitse grens uitstrekten.2

Huwelijk met Anna Maria Elisabeth Jansen

Op 11 juni 1797 trouwde Hendrik te Kessel met Anna Maria Elisabeth Jansen (1767–1849). Genealogische reconstructies vermelden dit huwelijk en plaatsen Hendrik daarbij als zoon van Wilhelmus van de Loe en Maria Hoenselaers. Voor de precieze huwelijksgegevens blijft rechtstreekse controle van de oorspronkelijke kerkelijke inschrijving wenselijk.3

Uit hun huwelijk werd onder anderen Maria van de Loo geboren. Zij zag op 24 oktober 1803 te Kessel het levenslicht en vormt de volgende generatie in de stamreeks naar de auteur van deze website.

Schema van de verwantschap tussen de families Van de Loo, Van Well en Goossens via Maria van de Loo en haar twee huwelijken
Van Joannes Henricus (Hendrik) van de Loo loopt de rechtstreekse lijn via zijn dochter Maria van de Loo naar Van Well en later Goossens. Maria zelf huwde bovendien in tweede echt met Peter Goossens.

Een sterk bewijsstuk uit 1823

Toen Maria op 18 april 1823 te Ottersum trouwde met Jacobus van Well, werden in de burgerlijke huwelijksakte haar ouders genoemd als Hendrik van de Loo, van beroep bouwman, en Elisabeth Jansen. Dezelfde akte vermeldt Maria als geboren op 24 oktober 1803 te Kessel.4

Primaire bevestiging van de stamreeks. De huwelijksakte van Maria uit 1823 verbindt drie opeenvolgende schakels: Hendrik van de Loo × Elisabeth Jansen → Maria van de Loo → huwelijk met Jacobus van Well. Daarmee is dit document voor deze stamreeks aanzienlijk sterker dan een later samengesteld genealogisch overzicht.

Getuige bij een familiehuwelijk in 1809

Bij het burgerlijk huwelijk van zijn jongere broer Engelbert van de Loo met Anna Maria Tax op 27 mei 1809 trad Hendrik volgens de Loo-Kroniek op als getuige. De Franse akte vermeldt hem in de gepubliceerde weergave als "Joan Henry van de Loo, âgé de cinquante ans".5

Onder de gereproduceerde akte staat volgens dezelfde bron zijn eigen handtekening: "Hendrik van de loo". Dat ondersteunt het gebruik van Hendrik als roepnaam in deze biografie.

Bouwman

De huwelijksakte van dochter Maria uit 1823 noemt Hendrik een bouwman. Dat past bij het agrarische karakter van de familietak rond Viller, Hommersum en Kessel. Uit die beroepsaanduiding alleen kunnen we echter niet afleiden of hij eigenaar, pachter of gebruiker van de betreffende grond was.6

Een uitzonderlijk lang leven

Anna Maria Elisabeth Jansen overleed in 1849. Hendrik leefde nog vijf jaar en overleed op 16 oktober 1854 te Hommersum. Hij was toen 95 jaar oud.7

Toen Hendrik in 1759 werd geboren, bestonden de oude bestuurlijke en kerkelijke structuren van het Nederrijnse gebied nog. Tijdens zijn leven volgden de Franse tijd, de invoering van de burgerlijke stand en ingrijpende bestuurlijke veranderingen. Toen hij in 1854 stierf, behoorde de wereld van zijn jeugd al tot een andere historische periode.

Bronnen en noten

  1. FAMILIEHISTORISCHE BRONNEN. Loo-Kroniek 49, p. 31–36 en stamboom p. 40; Loo-Kroniek 64, p. 4 en genealogisch overzicht p. 7.
  2. FAMILIE- EN LOKALE GESCHIEDENIS. Zie de biografieën van Johannes van de Loe en Wilhelmus van de Loe op deze website voor de geschiedenis van de Kreithof.
  3. AANVULLENDE CONTROLE. Openbare genealogische reconstructies vermelden het huwelijk van Hendrik van de Loo en Anna Maria Elisabeth Jansen op 11 juni 1797 te Kessel. De oorspronkelijke kerkelijke inschrijving blijft de gewenste eindcontrole.
  4. PRIMAIRE BURGERLIJKE STAND. Huwelijk Jacobus van Well en Maria van de Loo, Ottersum, 18 april 1823, akte nr. 25; Historisch Centrum Limburg, Burgerlijke Stand Limburg, archief 12.083, inv.nr. 3.
  5. LOO-KRONIEK EN AKTEREPRODUCTIE. Loo-Kroniek 64, p. 4, afb. 5: Franse huwelijksakte uit 1809 met Hendrik als getuige en reproductie van zijn handtekening.
  6. BURGERLIJKE STAND. De huwelijksakte van dochter Maria uit 1823 vermeldt Hendrik van de Loo als bouwman.
  7. GENEALOGISCHE RECONSTRUCTIE. Overlijdensdatum 16 oktober 1854 te Hommersum; tevens Loo-Kroniek 49 en 64 voor zijn plaats in de familielijn.
Bronkritische verantwoording. De Loo-Kronieken vormen voor deze biografie een belangrijke familiehistorische bron. Hun gegevens zijn waar mogelijk vergeleken met andere genealogische reconstructies en onafhankelijke archivalische gegevens. Vooral de burgerlijke huwelijksakte van dochter Maria uit 1823 is belangrijk: zij bevestigt rechtstreeks dat Maria een dochter was van Hendrik van de Loo en Elisabeth Jansen en verbindt daarmee de Van-de-Loo-lijn met de familie Van Well. Waar de oorspronkelijke doop-, huwelijks- of overlijdensinschrijving nog niet rechtstreeks is ingezien, wordt geen grotere zekerheid gesuggereerd dan de beschikbare bron toelaat.