Schaerhof-tak · ca. 1652–1688

Petrus (Pet) van de Loe

Zoon van Engel Peters-sohn van de Loe · gehuwd met Maria van Schevick · vanaf 1681 verbonden met de Schaerhof te Kessel · overleden op 8 juli 1688

Petrus (Pet) van de Loe werd omstreeks 1652 geboren. Hij behoorde tot de generatie waarin de familie Van de Loe vanuit Asperden opnieuw een geografische stap zette. Door zijn huwelijk met Maria van Schevick, erfgename van de Schaerhof te Kessel, raakte zijn gezin duurzaam met deze oude hofstede verbonden. Anders dan bij sommige eerdere generaties kunnen onderdelen van deze geschiedenis niet alleen uit de Loo-Kronieken, maar ook uit onafhankelijke lokale geschiedschrijving en genealogische transcripties worden gecontroleerd.1

Afkomst

De Loo-Kronieken plaatsen Petrus als zoon van Engel Peters-sohn van de Loe en diens echtgenote. Daarmee was hij kleinzoon van Petrus van de Loe en achterkleinzoon van Hendrick van den Loe (van Beloe), die in 1595 met de Aspermolen te Asperden werd beleend. Openbare genealogische reconstructies geven eveneens deze generatievolgorde, maar worden hier slechts als aanvullende controle gebruikt en niet als bewijs op zichzelf.2

Maria van Schevick en de Schaerhof

Maria van Schevick werd omstreeks 1653 geboren en was afkomstig uit de familie Van Schevick, die al vóór de komst van de Van-de-Loe-familie met de Schaerhof verbonden was. De onafhankelijke historische route van de Verkehrs- und Heimatverein Kessel vermeldt expliciet dat Maria van Schevick in 1670 erfgename van de Schaerhof werd. Meer context staat op De Schaerhof te Kessel. De hof zelf was veel ouder: het goed komt al in veertiende-eeuwse leenverhoudingen voor, werd uiteindelijk aan Graefenthal geschonken en vanaf 1544 in deelpacht uitgegeven.3

Huwelijk in 1681

Volgens de kerkboekreconstructie trouwden Petrus en Maria op 4 mei 1681. Een onafhankelijke genealogische transcriptie geeft dezelfde datum en vermeldt bovendien dat voor het huwelijk een bisschoppelijke dispensatie wegens bloedverwantschap in de derde graad was verleend. Dat sluit aan bij de uitvoerige verwantschapsanalyse in de Loo-Kronieken. De oorspronkelijke kerkboekscan is voor deze biografie nog niet rechtstreeks door ons gelezen; de datum en dispensatie worden daarom als sterk ondersteunde transcriptie, niet als eigen lezing van de primaire akte gepresenteerd.4

Schema van de twee verwante Van-de-Loe-takken die via huwelijken met de familie Van Schevick samenkomen bij Petrus van de Loe en Maria van Schevick
De familie splitst in verschillende takken en komt via de familie Van Schevick opnieuw samen. Het schema maakt de twee nauwe bloedverwantschappen visueel zichtbaar.

Waarom dispensatie nodig was

De families Van de Loe en Van Schevick waren in de Niersvallei al verschillende generaties met elkaar verweven. De Loo-Kronieken reconstrueren meerdere Van-de-Loe-verbindingen in Maria’s voorgeslacht. Openbare genealogische reconstructies bevestigen eveneens dat haar moeder en haar vaderlijke familie via eerdere huwelijken met Van-de-Loe-verwanten waren verbonden. De precieze dubbele afstammingsroute moet echter per schakel uit primaire bronnen worden bewezen. De vermelding van een kerkelijke dispensatie vormt op zichzelf wél een sterke aanwijzing dat de kerk een relevante bloedverwantschap vaststelde.5

De eerste Van de Loe op de Schaerhof

Met het huwelijk van Petrus en Maria verschijnt de naam Van de Loe in de opvolging van de Schaerhof. De Loo-Kroniek beschrijft een inschrijving waarin Petrus als “Pet van de Loe Op Schaer” wordt aangeduid. Omdat de originele inschrijving voor deze versie niet rechtstreeks is gecontroleerd, wordt die formulering als geciteerd onderzoeksresultaat van de familieonderzoekers weergegeven.6

De term erfpachter verdient daarbij aandacht. Petrus werd niet eigenaar van de Schaerhof in moderne zin. De hof maakte deel uit van het bezit van klooster Graefenthal. De onafhankelijke geschiedenis van Kessel bevestigt zowel die institutionele achtergrond als Maria’s positie als erfgename. We kunnen Petrus daarom verantwoord beschrijven als de eerste Van de Loe die door zijn huwelijk met Maria in de erfpacht-/hofopvolging van de Schaerhof terechtkwam.7

Kinderen

Uit het huwelijk zijn in ieder geval drie kinderen goed in de genealogische reconstructie herkenbaar: Petronella, Engel(bert) en Johannes. Voor de stamreeks naar de auteur van deze website is Johannes van de Loe, gedoopt in 1688, de volgende generatie. Een vierde kind, Petrus, wordt in sommige reconstructies eveneens aan dit gezin toegeschreven en later als molenaar te Kleef verbonden met de tak Nieuwkoop. Juist bij deze mogelijke zoon bestaan chronologische en genealogische vragen; hij wordt daarom niet zonder voorbehoud tot het gezin gerekend.8

Overlijden van Petrus

Petrus overleed volgens de kerkboekreconstructies op 8 juli 1688 te Kessel, ongeveer 36 jaar oud. Dezelfde datum komt voor in meerdere van elkaar afgeleide genealogische bestanden. Omdat de oorspronkelijke overlijdensinschrijving nog niet rechtstreeks is gecontroleerd, behandelen we de datum als sterk ondersteund maar niet als eigen transcriptie van het kerkboek.9

Maria bleef na zijn overlijden op de Schaerhof. Zij hertrouwde en overleed volgens de beschikbare reconstructies op 13 oktober 1733 te Kessel, ongeveer tachtig jaar oud. Ook deze datum wordt in een externe genealogische publicatie vermeld.10

Een duurzame overgang

De betekenis van Petrus en Maria ligt vooral in de overgang van de familie naar Kessel. Hun huwelijk verbond twee families die al generaties in dezelfde Nederrijnse omgeving leefden. De Schaerhof werd vervolgens gedurende lange tijd een belangrijk centrum voor verschillende Van-de-Loo-nakomelingen.

Voor de rechtstreekse stamreeks die op deze website wordt gevolgd loopt de lijn niet via Engel van de Loe (1685–1743), die op de Schaerhof bleef, maar via zijn jongere broer Johannes van de Loe (1688–1770). Dat onderscheid is belangrijk omdat beide lijnen in latere genealogische overzichten gemakkelijk met elkaar worden vermengd.

Controle buiten de Loo-Kronieken

Deze biografie is niet uitsluitend op de Loo-Kronieken gebaseerd. De Verkehrs- und Heimatverein Kessel documenteert onafhankelijk de geschiedenis van de Schaerhof en noemt Maria van Schevick expliciet als erfgename in 1670. Een afzonderlijke genealogische publicatie over Maria geeft haar geboortejaar 1653, haar huwelijk met Peter van de Loo op 4 mei 1681 en de bisschoppelijke dispensatie wegens derdegraads bloedverwantschap. Een andere genealogische reconstructie geeft voor Petrus dezelfde overlijdensdatum van 8 juli 1688.11

Die externe overeenstemming is waardevol, maar kent grenzen. Genealogische websites kunnen gegevens van elkaar of van oudere familiepublicaties hebben overgenomen. Daarom wegen de onafhankelijke lokale geschiedenis en uiteindelijk de oorspronkelijke kerk- en archiefstukken zwaarder. Waar zo’n origineel nog niet rechtstreeks is gecontroleerd, wordt dat in deze tekst expliciet vermeld.

Bronkritiek. De kern — Maria als erfgename van de Schaerhof, het huwelijk rond deze overgang en de plaats van Petrus in de familielijn — is goed samenhangend gedocumenteerd. De exacte huwelijks- en overlijdensdata zijn door meerdere transcripties ondersteund, maar de oorspronkelijke kerkboekpagina’s zijn voor deze versie nog niet rechtstreeks gecontroleerd. De eventuele zoon Petrus (ca. 1680–1730) is genealogisch problematisch: een geboorte vóór het huwelijk van 1681 is mogelijk, maar vereist zelfstandig bewijs. Hij wordt daarom niet zonder voorbehoud als vierde kind gepresenteerd.

Bronnen en noten

  1. Gecombineerde reconstructie. Loo-Kroniek 49 en 64; Verkehrs- und Heimatverein Kessel; aanvullende genealogische transcripties.
  2. Genealogische reconstructie. Loo-Kroniek 49 en 64. Externe openbare genealogieën geven dezelfde generatievolgorde, maar zijn alleen als controle gebruikt.
  3. Onafhankelijke lokale geschiedenis. Verkehrs- und Heimatverein Kessel e.V., Historischer Weg Kessel – Geschichtsträchtige Orte, “Hof int Schaer”: geschiedenis van de hof en Maria von Schevick als erfgename in 1670.
  4. Kerkboekgegeven via transcriptie. Huwelijk Peter van de Loo en Maria van Schevick, 4 mei 1681; transcriptie vermeldt bisschoppelijke dispensatie wegens bloedverwantschap in de derde graad.
  5. Bronkritische combinatie. Loo-Kroniek 49 en 64 voor de verwantschapsreconstructie; externe genealogische bestanden als aanvullende vergelijking.
  6. Onderzoeksresultaat Loo-Kroniek. Loo-Kroniek 49, artikel van Ad Smijers over de lezing “Pet van de Loe Op Schaer”.
  7. Onafhankelijke context. Verkehrs- und Heimatverein Kessel voor Graefenthal, de pachtgeschiedenis en Maria als erfgename.
  8. Genealogische reconstructie. Loo-Kroniek 54 en 64. De toeschrijving van een vierde kind Petrus blijft nader te bewijzen.
  9. Genealogische transcriptie. Overlijdensdatum 8 juli 1688 wordt onder meer gegeven in Stamboom Tax; deze secundaire publicatie is als controle gebruikt.
  10. Genealogische transcriptie. Maria van Schevick: ca. 1653–13 oktober 1733, zoals weergegeven in een externe genealogische reconstructie met bronnotities.
  11. Externe controle. Verkehrs- und Heimatverein Kessel; externe genealogische transcripties betreffende Maria van Schevick en Petrus (Pet) van de Loe.

Geraadpleegde publicaties en bronnen

  • Loo-Kroniek 49, 50, 52, 54 en 64.
  • Verkehrs- und Heimatverein Kessel e.V., Historischer Weg Kessel – Geschichtsträchtige Orte, “Hof int Schaer”.
  • Loo-Archief, documentenoverzicht en gepubliceerde Graefenthal-documentatie, uitsluitend waar naar concrete stukken wordt verwezen.
  • Externe genealogische transcripties van Maria van Schevick en Petrus (Pet) van de Loe, gebruikt als aanvullende controle en niet als vervanging van primaire bronnen.